25 aug Lange wachtlijst bij angst en paniek: hoe online overbruggingszorg de druk op de ggz verlicht
Bron: Angst Advies
Hartkloppingen, ademnood en de constante angst om de controle te verliezen. Toen de 28-jarige Lars van Gelderen jaren geleden kampte met zware paniekaanvallen, belandde hij na veel onduidelijkheid op een wachtlijst van ruim een half jaar. “Mijn wereld werd steeds kleiner. Ik durfde niet meer auto te rijden, vermeed drukke plekken en zocht overal naar vluchtroutes. Ik dacht echt dat ik gek werd, en de wachttijd voelde eindeloos.” Die frustratie vormde het zaadje voor Angst Advies: een online platform dat de wachttijd in de ggz omzet in actieve overbruggingszorg.
In de huidige geestelijke gezondheidszorg is de wachttijd een complex en structureel probleem. Zorgprofessionals, van huisartsen en POH-GGZ’ers tot specialisten in de behandelkamer, zien dagelijks hoe de tijd tussen verwijzing en intake de problematiek beïnvloedt.
Psycholoog Sabine Klaver, al acht jaar werkzaam in de specialistische ggz (SGGZ), herkent dit als geen ander. Zij deelt haar expertise als onafhankelijk professional op het platform. “Tijdens de maanden op de wachtlijst zie je vaak dat klachten verergeren en angst zich als een olievlek verspreidt door middel van vermijdingsgedrag,” legt Klaver uit. “Tegen de tijd dat een cliënt dan eindelijk aan de beurt is voor behandeling, is er vaak meer en intensievere hulp nodig dan initieel het geval was. Ik vind het ontzettend zonde dat effectieve tools en technieken vaak beperkt blijven tot de vier muren van de behandelkamer, terwijl mensen daar thuis al zoveel baat bij kunnen hebben.”
De spreekkamer vertaald naar de woonkamer
Om te voorkomen dat cliënten met lege handen naar huis worden gestuurd in afwachting van hun traject, bundelden Van Gelderen en Klaver hun krachten. In nauwe samenwerking ontwikkelden zij een digitaal zelfhulpinstrument, specifiek gericht op angst- en paniekklachten.
Het platform biedt geen 1-op-1 therapie, maar fungeert als een nuchtere, gestructureerde routekaart gebaseerd op evidence-based methodieken:
• Cognitieve Gedragstherapie (CGT): Cliënten krijgen diepgaande psycho-educatie over de werking van hun amygdala – de interne ‘bodyguard’ die razendsnel is, maar niet zo slim. Ze leren begrijpen dat hun klachten voortkomen uit een ‘vals alarm’ van het zenuwstelsel. Middels (interoceptieve) exposure-oefeningen leren ze symptomen als duizeligheid of ademnood verdragen en veiligheidsgedrag afbouwen.
• Acceptance and Commitment Therapy (ACT): De nadruk ligt op het staken van het gevecht. Angst wordt vergeleken met een strandbal die je onder water probeert te duwen: het kost enorm veel energie en zodra je loslaat, klapt hij in je gezicht. Cliënten leren de angst op de achterbank te zetten, terwijl zij zelf weer als ‘buschauffeur’ het stuur in handen nemen en handelen naar hun eigen waarden, en positief leren kijken naar de toekomst.
Een concreet handvat voor de POH-GGZ
Voor zorgprofessionals biedt Angst Advies een laagdrempelige tool om direct in te zetten. Wanneer een POH-GGZ of huisarts een cliënt moet doorverwijzen en confronteren met een lange wachtlijst, kan het platform dienen als direct beschikbare overbruggingszorg. De cliënt kan thuis, anoniem en in eigen tempo starten met het normaliseren van de klachten. Ze leren dat een paniekaanval een fysiologische ‘golf’ van adrenaline is die altijd binnen 10 tot 30 minuten weer zakt, en dat de schaamte (bijvoorbeeld bij tandarts- of spreekangst) ongegrond is.
“Het doel is niet om de reguliere zorg te vervangen,” benadrukt Van Gelderen. “Het doel is zelfregie. Als cliënten al tijdens de wachttijd de basismechanismen van hun angst leren begrijpen en hun vermijdingsgedrag niet verder laten escaleren, komen ze straks veel veerkrachtiger de spreekkamer binnen. Je hoeft niet maanden stil te zitten tot je eindelijk hulp krijgt.”
Voor meer informatie over de programma’s en de methodiek, bezoek Angst Advies (angstadvies.nl).
– – –
Noot: Angst Advies is een online zelfhulpinstrument en vervangt geen reguliere therapie. Bij acute nood, crisis of gedachten aan zelfdoding dient altijd direct contact te worden opgenomen met 112, 113 Zelfmoordpreventie of de huisarts.
Geen reactie's