Opinie | Arbeidsmarkt lijdt onder werkdruk en stress bij werknemers

Op de werkvloer wordt er nog te weinig (proactief) aandacht besteed aan het mentale welzijn van medewerkers, zo stelde Hans van Dijk enige tijd geleden in een opiniestuk van het Eindhovens Dagblad. En dat zien we terug in de toenemende krapte op de arbeidsmarkt, die volgens hem deels te wijden is aan de hoge werkdruk en stress die werknemers ervaren. Samen met werkgevers moet juist gekeken worden naar hoe een mentale disbalans voorkomen kan worden; zo kunnen voor beide partijen latere problemen bespaard blijven. “Hoge werkdruk, stress, snelle veranderingen en onzekerheid zijn in een groot aantal sectoren een gegeven. Je kunt er van alles van vinden, je kunt kennis, middelen en energie inzetten om het te verbeteren, maar het is een illusie te verwachten dat ze op korte termijn zullen verdwijnen. Met andere woorden is het in ieders belang om zich te (leren) verhouden tot deze feiten en daarmee de hoge prijs die we als samenleving betalen door de uitval, terug te dringen”, schrijft Hans van Dijk in zijn artikel. “Het mentale welzijn speelt een cruciale rol bij het voorkomen van uitval, maar mensen hebben de neiging om dat (weg) te relativeren. Niet zeuren, doorgaan en volhouden is vaak (tegen beter weten in) het devies. Het is helaas meestal uitstel en de onvermijdelijke reactie laat hooguit wat langer op zich wachten. De meeste mensen zijn zich dit ook wel min of meer bewust, maar schijnbaar is de drempel om het mentale welzijn voorop te stellen toch te hoog. Bijkomend probleem is dat naar gelang men de problemen langere tijd wegdrukt of negeert, de weg terug langer duurt en deze ook nog eens aanzienlijk moeizamer verloopt.

Vanzelfsprekend

rn“Werkgevers hebben hier ook een groot belang, omdat ze nadrukkelijk te maken krijgen met de gevolgen van uitval en onderpresteren door medewerkers die mentaal niet goed voor zichzelf zorgen. In menig organisatie moet nog doordringen dat veel problemen kunnen worden voorkomen door mensen ruimte en ondersteuning te bieden bij het beter leren zorgen voor hun mentale welzijn. Dat zou net zo vanzelfsprekend moeten zijn als goede beloning, concurrerende arbeidsvoorwaarden, opleidingsfaciliteiten en ondersteuning bij loopbaanontwikkeling”, aldus Van Dijk. “Het meest voor de hand liggende argument voor organisaties om meer proactief met mentaal welzijn om te gaan, zou moeten zijn dat iedereen van tijd tot tijd last heeft van de eigen gevoelens en gedachten. Het is niet de vraag of het gebeurt, maar wanneer het gebeurt. In nagenoeg alle gevallen beïnvloeden ze de stemming, hebben invloed op de energie, doen iets met de creativiteit en ook het incasseringsvermogen wordt er niet beter op. […] De grote uitdaging voor werkgever en werknemer is het moment voor te zijn waarop ‘normale’ gevoelens en gedachten die iemand bezighouden, zo groot worden dat ze leiden tot een negatieve spiraal met serieuze problemen tot gevolg, die direct ook invloed gaan hebben op prestaties en bezetting.

Meer plezier, minder kosten

rnVan Dijk: “Door het als normaal en vanzelfsprekend te zien dat mentaal welzijn structureel aandacht vraagt, bespaar je als organisatie ook aanzienlijk kosten. Er is uiteindelijk veel meer tijd en geld nodig voor verzuim, herstel en vervanging, om nog maar niet te spreken over de aandacht en energie die dit van het management vraagt.” Gelukkig zijn er inmiddels ook steeds meer organisaties die juist wel preventief aandacht besteden aan het mentale welzijn van hun werknemers. Lees hier bijvoorbeeld het artikel van Intermediair waarin de 46-jarige Hebe vertelt over haar werk als ‘global wellbeing director’ bij een groot internationaal bedrijf.